bouillabaisse

Skalden memo’s

De Skalden was een open haard.
In de winter was ie wat kleiner, in de zomer kwam ie tot op de straat.
Er was een brandend verlangen naar een nieuw klimaat.
Het strijden was de moeite waard.
We kropen als gloeiende kolen bij elkaar, de enige plek waar we mekaar vonden. Onze kleuren waren in de wereld niet geliefd, onze kritiek gehaat.
De kinderen van het oorlogsgeweld wilden een ander traject, een breuk met de geschiedenis; niet de welvaarts- maar een welzijnsstaat.
De Skalden was geen kroeg het was een hol waar alle nieuwe beelden binnenstroomden, de anti-mode en haar anti-helden, de nieuwe muziek.
Wij kwamen er niet voor het bier maar voor de nieuwe dageraad, de breuk met de bourgeoisie, de nieuwe perspectieven. Het was een thinktank waar de horizon opklaarde en zulk een eigen haard was goud waard.
We were smack in the middle of the Blues but wanted to be Experienced.
Een totaalervaring waaraan vele herinneringen kleven die extase en pijn verbeelden.
Waar zijn al deze mensen gebleven?

Francq Volders  10/05/2007

Prachtig samen gevat, iets wat mijn onuitputtelijke woordenhoofd niet kan volbrengen.

Het “hol”had ook andere bewoners.Een paar huizen verder lag er een nettere kroeg ” de Bacchus”waar voornamelijk  regentstudenten hun biertje kwamen drinken, en werd gerund door Bert en zijn vriendin Inga. De betere hygiëne verhinderden niet dat de vele ratten die in de oude buurt verbleven, daar ook een lastpost waren. Inga en Bert maakten er grappen over, maar ik was als de dood voor die beesten. Aan het luik naar de kelder vlak onder mijn voeten, werd er elke avond flink geknabbeld, wat mij tot hysterie kon brengen. Met geen paard kreeg men mij de kelder in om een vat aan te sluiten.

Dat jaar bevonden we ons in de draaikolk van de tijd.

Ergens in februari leek Hasselt rijp, voor een massa protestzangers in één programma te ontvangen. Dit evenement werd gepresenteerd door de pastoor van radio Limburg (L Delaet) in groot contrast met de volle zaal langharige. Telkens als de man een aankondiging ondernam, begon de zaal luidkeels te blèren, omdat de kerel een sikje had. Pijnlijk!

Het applaus was overdonderend, vooral voor Boudewijn De Groot( meisje van 16) en Ferre Grignard. Na afloop, liep de skalden vol met opgetogen klanten, en als kers op de taart, konden ze zich vergapen aan, of een gesprek aanknopen met o.m.Jan Dewilde, Zjef Vannuytsel en Wannes Van de Velde (die met mij een afspraak maakte om in mei te komen zingen). En er werd vlot verteerd.

Met geld kon ik slecht omspringen – een gat in mijn hand - en spendeerde de centjes zodra ze in de schuif terecht kwamen. Ik zocht nog altijd naar afwisseling. Het gebeurde niet zelden dat ik voor drie of vier mensen een avondje film betaalde, en ondertussen de zaak overliet aan een bereidwillige klant

Willy, een verlegen jongen was ook een klasgenoot van Lode, Patrick en Jan. Zijn vader – een grappige noot tussen al die hippies - die altijd dezelfde mop vertelde( de Duitsers mogen van mij terug komen, maar niet allemaal te gelijk) negeerde hij beschaamd. Dat diepe water belette niet dat hij de mooie Josy (+ 2005) aan de haak sloeg. Wat jammer, van lieve Willy lopen alle sporen dood. Josy stierf aan een agressieve hersentumor.

Het werd lente,en ook in Praag.  Van dat Oostblokland streken op een dag een paar jongeren neer in Hasselt. Ze vertelde treurige verhalen over wat er in hun land gaande was, en konden rekenen op de sympathie van de ganse gemeenschap. Nu nog voel ik de samenhorigheid die onze kliek uniek maakten.

Ons continent daverden op zijn grondvesten. In Duitsland roerde Rudi Dutschke, Nederland had Roel Van Duin en in Frankrijk brak de hel los op de Sorbonne (mai ’68) waar Cohn-Bendit de voorman was. Reden te over om te geloven dat wij het juiste spoor volgden.

Dan kwam het moment dat Maroesj bij mij introk, en met haar een betrouwbaar persoon die consequent die klanten bediende als ik weer eens de gort op was.Indien je de foto onvergroot laat, zie je vaag onder de voeten van maroesj de sporen die ratten achterlieten

Schulden nota’s boven het gebrilde hoofd van Jo

Het was mei en Wannes werd aangekondigd. De afspraak was dat hij enkele dagen zou blijven, en ik beloofde logement.

De volgende anekdote van Bea was ik totaal vergeten, maar is waar gebeurd.

(Dag El,

Wat ik me heel levendig herinner is dat ik eens wel 100 slips van jou en Maroesj gekookt heb in een grote oude kasserol, het hield niet op. Als ze vuil waren gingen we er gewoon nieuwe pikken……geen probleem, vandaar waarschijnlijk ook het aantal, want we hadden gene centiem.

Nog iets, weet je nog dat Wannes Vandevelde kwam optreden en bleef logeren, GROOT PROBLEEM!!geen propere lakens, maar dat was buiten ons Elly gerekend en die trok onmiddellijk de stad om verse lakens……te pikken, probleem opgelost, wat was het leven eenvoudig.

Groetjes en hugh  )

Wannes sliep in nieuwe lakens en trok vooral een boel volk naar binnen.

De volgende dagen liet ik Wim stukjes Limburg zien. Bokrijk was de eerste daguitstap. Ik herinner mij dat hij daar verschillende keren werd herkend en ik werd voorgesteld als “mijn vriendin El sympatica”

In de Basiliek van Tongeren, de volgende dag, rolden tranen van ontroering, omdat de orgellist het beste van zich zelf gaf. Om zijn bezoek af te sluiten waren we met een flinke groep uitgenodigd bij Guy op Herckenrode. Wannes had zijn doedelzak meegenomen, en onder een sublieme sterrenhemel klonk in de stilte van de avond die melancholische muziek. Weer mocht de tijd voor mij stilstaan. Francq ,Hilde en Lode waren zéker aanwezig.

Maroesj had een afspraak bij de dokter, kwam iets later met het nieuws dat ze zwanger was. Ojee!!!

Lode en ik staan bij haar, ik herinner mij dat héél duidelijk.

Zonder engagementen, of beloftes, zo hadden we ons het leven voorgesteld. Dit was zoete ernst. Het nieuws had weinig invloed op de sfeer van die avond. Ik geloof dat Maroesj zich vlug aanpaste, en haar toestand waardig aanvaarde.

Het drong niet dieper door dan dat, want toen de volgende dag Wim naar Antwerpen terugkeerde, voelde ik me,nogal egoïstisch, droevig en verlaten om zijn vertrek.

Vrolijke Lode kwam naast me zitten om wat na te praten over de prachtige avond voordien.

Zijn goed humeur had succes en vanaf dat moment waren we een koppel.

Het was mijn eerste vaste relatie die duurde tot begin ’70. Vrij vlug trok hij bij mij in en ontstond er een turbulente relatie waar we elkaars ontvlambare karakters ontdekten.

Clair & obscuur!

De avond van 26 december brachten Lode en ik Maroesj naar het moederhuis .

27 -12 - 1968  lag de blozende baby ISOLDE in de armen van haar mama.

Lode en ik werden peter en meter. De situatie was moeilijk te volgen toen iets vroeger in die decembermaand wij beide werden wij uitgenodigd op een gehaaste bruiloft van Guy en Olivia. De sfeer was op zijn minst ijskoud te noemen. Een luxe maaltijd aangeboden door de ouders van Olivia, brak het ijs niet. De vader had voor zijn minderjarige dochter zichtbaar een andere toekomst voorzien.

Pijnlijker werd het, toen ik een paar maanden later met mijn petekind een wandeling maakte en een hoogzwangere Olivia tegenkwam. Isolde was een mooie baby, met enorme blauwe kijkers -de ogen van haar vader – en dat kon Olivia ook constateren. Alleen, ze had geen idee dat de gevolgen van de slippertjes van haar nieuwbakken man zo herkenbaar waren. Johanna, was het derde meisje van dezelfde vader, dat ter wereld kwam in één jaar tijd.

De filosofie van Guy had niet allen invloed op vrouwen en meisjes, ook Lode vond in hem zijn mentor. Dat begon mij te irriteren,hij imiteerden zijn gebaren zijn uitdrukkingen.

Dikwijls vertrokken we in een vlaag, naar Herckenrode nadat ik zijn Peugeot- oldtimer had aangezwengeld, en waren welkom of werd de deur eenvoudig weg niet open gedaan.

Mijn zus maakte gebruik van elke gelegenheid dat mijn ouders( die het in feite goed konden opschieten met deze jonge anarchisten)  naar  Hasselt kwamen voor een kuisbeurt, als vorm van controle, om erbij te zijn. Toen ze “Regina mundi” in Genk ruilde voor Sint Lucas was het hek van de dam. Johnny zong  voor haar alleen “those brown eyes I loved so well” Een paartje van 16 jaar!

De zus van Maroesj, Vic, verliet het ouderlijk huis in Kinrooi , en ging samenwonen met Noël(+1972) in Hasselt.

Nog een paar markante herinneringen die ik kwijt wil,voor ik Hilde aan het woord laat : Het weekend Jazz Bilzen was in zicht terzelfdere tijd als de zevenjarige Mariastoet in Hasselt. De café zou twee dagen door pa, en ma worden overgenomen omdat onze bende zich integraal naar Bilzen verplaatste. Manu altijd creatief, was bereid om een tekening te maken op een wit mouwloos T-shirt voor mij. Zijn inspiratie was op zijn best in alle rust en stilte die er ,logisch, overdag zelden was. Een paar dagen voordien ,zaten we met een kliekje na sluitingstijd in het vieze achterkeukentje. De gordijnen waren dicht, maar de venster stond nog op een kier open. Er deden al héél wat geruchten de ronde over de Skalden: drugs werden er gedeald enz. De wijkagent samen met een collega stonden plots in het achterpand voor een eventuele vaststelling. Het sereen tafereel van een schilderende Manu, koffie en thé op de tafel,en wat gitaren in aanslag stelde de mannen gerust en ze vertrokken met een verontschuldiging. Ik kan niet ontkennen dat na verloop van tijd meer en meer kaf tussen het gezonde koren werd gemengd.

Terwijl wij op de wei feest vierden , deden mijn ouders goede zaken,met nonnetjes en derdeleeftijdklanten.

Jazz Bilzen programma van de dag: 24/8/1968:

Belgische groepen: Fabien Collin- wajoek skifflegroep- Wannes van de Velde - Miek en Roel - Ferre Grignard - Jess and James

Hollandse groepen: st Giles system - swinging soul machine - ccc folk and blues incorporation - cuby and the blizzards - Armand and riggish.
Duitse groepen: Isa and Erik ( folk) - Kirsten and Bernd.

Engelse groepen: David Mc Neil - Idle race - the barreer - Euson and Stax - Deena Webster - Chris Farlowe - Alexis Korner - The small faces.

In  de rits activiteiten die Hilde mij toebedeeld kan ik mij na zoveel jaar moeilijk terug vinden. Hoewel….ook nu nog zou ik daklozen, honden en katten  een thuis bezorgen (ontmoetingsplaats), en voor banketten (goedkoop restaurant) is er nog steeds veel tijd voorradig. Verder zal ik door mijn naaste  bestempeld worden als eeuwige “moeial” let wel, altijd met de beste bedoelingen (huwelijks-en bemiddelingsbureau) Kredietbank blijft ook steeds gevoelig ik ben geen zakenvrouw!

(De Skalden was niet alleen een ontmoetingsplaats voor hippies en kunstenaars,  folkzangers, muzikanten, dichters, filosofen, betogers van mei ’68 maar zeker ook een bemiddelingsbureau, interimkantoor, huwelijksbureau, modellenagentschap, reisbureau, kredietbank, cultureel centrum, discotheek, herberg , café én goedkoop restaurant !
Kortom het was “The Place to be” als je maar enigszins wilde meetellen in het ontluikende milieu van de beatniks, de hippies en de kunstenaars uit Hasselt en de rest van Vlaanderen.
Er was maar één uitzondering: Valentin Rienkens: die kwam oorspronkelijk uit Luik en sprak thuis gebroken frans.  Hij viel op door zijn driedelig lichtgrijs maatpak en zijn wandelstok met zilveren knop, een erfstuk van zijn grootvader.  Tin lag altijd dwars en ging overal tegenin, hij wist het altijd beter maar binnenin was hij een stuk peperkoek en dat merkte ge pas als hij nuchter was.  Na een tentoonstelling in Karkant met zijn keramiek van allemaal misvormde bisschoppen besloot hij om zijn braaf lief achter te laten en naar Canada te emigreren.  Ik heb hem nooit meer gezien.
Guy Baptist was de grote autodidacte filosoof en middeleeuwer die op het domein van Herckenrode heer en meester was in zijn wit boerderijtje dat heel ascetisch was ingericht en rust uitstraalde.  Jo Roosen en Malou Swinnen waren er niet weg te slaan en het kleurrijke volkje uit de Skalden vond (soms tegen Guy zijn zin) ook de weg naar hem en de mooie jonge vrouwen (getrouwd of niet) hingen aan zijn lippen voor zijn one-liners  en zijn ‘indringende’ persoonlijkheid.
Lydia “Pootrood” (een naam die Elly’s moeder uitvond) die goed opschoot met Carla zag ik geregeld lonken naar René en op een dag kwam Hub mij in ons boerderijtje te Zonhoven voorstellen om een beetje vergif in de koffie te doen van René “want hij had iets met Pootrood” en hij vond dat ik alles moest weten !  Hubert is even later als chemicus naar Zuid-Afrika uitgeweken.  Pootrood werd later getuige op mijn huwelijk met Francq  en begon met Jan van Gastel in Antwerpen “The Cat”.  En dan zijn er natuurlijk de jonge Coxen en de Withofsen en de Sprankenissen, de jonge veelbelovende kunstbende met Eric Vanstraelen, toen nog een jonge snaak en Dré Matthijs de Hasseltse “Dali” in die tijd. Later zou zich onder invloed van de Hollanders (Kees Graaf, Hans Mol, Jack Ritzen) een nieuwe pop-art tendens ontwikkelen die gretig werd opgevolgd  door de “Research groep”.
Als ik iemand nodig had om de tuin te doen, ging ik naar de Skalden. Iemand nodig om te verven ?  De Skalden !  Zo zocht Francq een model om te tekenen in de Skalden en stuurde Elly hem naar mij.  Hij vond mij bij Sprankenis thuis en is gebleven.
Een muzikant voor één of ander feestje ?  De Skalden !  Had je liefdesverdriet ?  Elly wist wel raad.  Een babysit ? Geen probleem ! Op een dag zocht mij iemand uit een ver land, men had hem gezegd:  ga naar de Skalden in Hasselt: en ja, daar stond hij dan plots voor mijn neus!  Zo ging dat toen: bekend tot over de grenzen!  Wilde je naar Antwerpen of Amsterdam ?  Er was altijd wel iemand in de Skalden bereid om te rijden of desnoods mee te gaan om te liften.  Had je honger en geen geld: Elly kon goed soep koken en heerlijke pannekoeken bakken. Was je goed gezind: een cent in de juke box en dansen  op tafel op Aretha Franklins “Think” !
Waar is de tijd dat we met een pasgeboren baby uit het moederhuis kwamen en hem eerst gingen tonen in de Skalden en met een glas schuimwijn van Elly ons geluk niet opkonden!  Had je thuis geen slaapplaats voor een gast ?  Dan stuurde je hem toch naar Elly van de Skalden zeker!
Vele gasten hebben hun lief daar verloren of gevonden, hun melancholie bij een glas wijn verdronken, inspiratie neergeschreven of gezongen, kunstwerken gepland…  en wel of niet uitgevoerd…  Alles was nog mogelijk en onze jeugd bezat de branie om de vastgeroeste gewoonten van de Hasseltse bourgeoisie te veranderen.  Ik herinner mij nog de avond na een opening in Karkant dat ik een oranje“spacepakjurk” droeg: een ontwerp van de provo’s uit Amsterdam, héél erg kort, met groene kousen,  en we met een hele kliek en de”William White “(een bluegrass groep uit Antwerpen) naar de Majestic trokken waar net een sjieke vergadering was geweest van het gemeentebestuur.  Bij de muziek van “Cigarettes and whisky and cheerio” vroeg ik de burgemeester (Meyers) ten dans  en omdat iedereen  al een tijdje wat “op” had deden de meesten  met ons mee, alleen een aantal in zwart pak die druk aan het kaarten waren ergenden zich in de plotse fuif. ‘sAnderdaags besteedde Jos Ghijsen op de radio in het “Schurend scharnierke” er een uitzending aan: de minirok was in Hasselt officieel geïntroduceerd!
Waar zijn ze toch allemaal gebleven de  “groenen” van die tijd, de anarchisten, de “rooien”, de geitewollen spinsters, de globetrotters, de buskers, de modellen, de verleidsters en verleiders, de provo’s, de journalisten, de liedjeszangers en cursiefjesschrijvers, de schilders en pottendraaiers ?

Groetjes van Hilde.)

Ik had geen vermoeden dat ik in die tijd zo veelzijdig was, maar dat de stad op zijn kop stond was een feit.

Hoe het deze mensen verder verging len hoe de overblijvers zijn terecht gekomen , zal in het slot van deze memory beschreven worden, voordat het geheugen niets meer wil loslaten. Ik vond het de moeite om te vertellen, en denk eraan terug met een weinig schaamte, veel warmte en helemaal geen spijt!

Devenez fan de ce Blog :